krwiodawstwo

Grupy krwi w Polsce i kto może być krwiodawcą?

Zdrowie

Najwięcej jest osób z grupą krwi A Rh+. Najbardziej poszukiwana jest krew z ujemnym czynnikiem Rh. Ma ją tylko 15 proc. polskiego społeczeństwa.

Krew i jej składniki są potrzebne osobom, które straciły własną w wypadku lub podczas operacji, z zaburzeniami krzepnięcia, po oparzeniach i urazach, a także m.in. pacjentom z nowotworami, w trakcie i po chemioterapii.

Potrzebne są wszystkie grupy krwi. W Polsce najwięcej osób ma grupę krwi A Rh+ (32 proc.). Na drugim miejscu jest 0 Rh+ (31 proc.). Grupę B Rh+ ma 15 proc. Polaków.

Do rzadszych grup krwi należą: AB Rh+ (7 proc.), 0 Rh- i A Rh- (po 6 proc. Polaków), B Rh- (2 proc. osób). Najrzadszą grupą krwi w Polsce jest AB Rh-, ma ją tylko 1 proc. osób.

Najbardziej uniwersalna jest krew 0 Rh-. Przy braku krwi właściwej grupy można ją przetoczyć każdemu, bez ryzyka odrzucenia.

Dotychczas, mimo wielu badań naukowych, nie udało się opracować metody wytwarzania syntetycznej krwi w warunkach laboratoryjnych. Dlatego tak ważne jest oddawanie krwi przez zdrowe osoby.

Kto może być dawcą krwi?

Dawcą może być osoba, która ukończyła 18 lat, waży co najmniej 50 kilogramów i jest zdrowa. Przed oddaniem krwi należy wypełnić szczegółowy kwestionariusz na temat stanu zdrowia i ewentualnych zagrożeń.

Niektóre przecwwskazania do oddania krwi to:

  • trwające przeziębienie
  • zaostrzene alergii lub aktualne odczulanie
  • przebywanie w ostatnich miesiącach na terenach zagrożonych np. malarią
  • ciąża, miesiączka
  • tatuaż lub przekłucie ciała wykonanane w ciągu ostatnich 6 miesięcy

Eksperci zalecają, aby oddawać krew, gdy jesteśmy wyspani i wypoczęci. Dawcy nie mogą brać leków, z wyjątkiem środków antykoncepcyjnych. Przed przyjściem do centrum krwiodawstwa należy zjeść lekkostrawny posiłek i wypić ok. dwóch litrów wody.

Przed oddaniem krwi nie należy pić alkoholu, również w dniu poprzedzającym pobranie.

Oddawanie krwi – przebieg

Wizyta w punkcie pobrań zaczyna się od rejestracji, gdzie należy okazać dokument ze zdjęciem. Następnie jest pobierana próbka krwi do badania wstępnego, w tym do oznaczenia grupy krwi. Możemy poprosić o wydruk wyników.

W kolejnym kroku musimy wypełnienić ankietę dotyczącą stanu zdrowia i potencjalnych zagrożeń. Pytania dotyczą m.in. wyjazdów zagranicznych, kontaktów seksualnych, zachorowań, stosowanych leków. Po wypełnieniu ankiety odbywa się konsultacja lekarska. Lekarz zbada nam m.in. ciśnienie krwi. Po zakwalifikowaniu przez lekarza można przejść do sali pobrań.

Od jednej osoby jednorazowo pobiera się 450 ml pełnej krwi. W ciągu roku kobiety mogą oddawać tę ilość krwi nie częściej niż cztery razy, mężczyźni zaś – maksymalnie sześć.

Po pobraniu należy pozostać w punkcie przez około pół godziny. Tego dnia należy unikać pośpiechu, dźwigania ciężarów, ćwiczeń fizycznych, pływania w basenie.

Czy oddawanie krwi jest bezpieczne?

Krew składa się z krwinek czerwonych, krwinek białych, płytek krwi i osocza (plazmy). Krwinki czerwone są odpowiedzialne za transport tlenu do wszystkich komórek organizmu, białe chronią organizm przed infekcjami, płytki krwi odpowiadają za zatrzymanie krwawienia, a osocze (plazma) – stanowi do 55% objętości krwi – to część płynna krwi, jest odpowiedzialne za transport wody i substancji odżywczych do komórek, a także odprowadzanie produktów przemiany materii do wątroby, nerek i płuc.

Wszystkie składniki krwi stale się odnawiają i wymieniają, niezależnie od tego, czy jesteśmy dawcą czy nie. Eksperci podkreślają, że oddawanie krwi nie uzależnia i nie zmienia procesu tworzenia krwi w organizmie. Odbywa się ono bez uszczerbku na zdrowiu dawcy i nie wpływa na stan jego zdrowia.

Przywileje dla dawców krwi

Zgodnie z prawem, każdy dawca krwi ma prawo do używania tytułu honorowego dawcy krwi. Przysługuje mu m.in. zwolnienie od pracy w dniu i na czas, w którym oddaje krew, posiłek regeneracyjny i zwrot kosztów przejazdu do punktu pobrań.

Załużeni honorowi dawcy krwi (kobiety, które oddały min. 5 litrów krwi, mężczyźni – 6 litrów) mają dodatkowo prawo m.in. do bezpłatnych przejazdów komunikacją miejską (regulują to przepisy miejscowe) i świadczeń medycznych poza kolejnością.

Zobacz też: Dieta dla anemika. Jak wzmocnić organizm przy niedokrwistości

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *